tarihinde yayınlandı Yorum yapın

Ana Arı Üretimi-Çiftleştirme Kutuları

Ana Arı Üretminde esas alınacak Konular

Dünyanın en zengin bitki florasına sahip ülkemizin 5 Milyonu aşan koloni varlığı ile ,dünden bügüne arıcılık geleneği,organik bal ve bitki çeşitleri ile arıcılık alanında büyük bir potansiyele sahip bir ülke konumundayız.Bu potansiyeli iyi değerlendirerek,Kovan bası üretimi yükseltip,Uygun çevre sartları,damızlık kolonilerin oluşturulması ve genç ana arı ile birlikte ,Ana arı üretiminin de kontrol edilmesiyle mümkündür.

Ana Arı Üretiminde Aranılan kriterler nelerdir?

Damızlık Ana Arıların Temini

Türkiyede, tarihten günümüze devam eden değişik iklimi ve doğal ekolojisine adapte olmuş lokal eko tiplerin gen havuzu olarak çeşitliliğinin ıslah çalışmalarında kullanılabilmesi öncelikli amacımızdır. Bu itibarla Ülkemizde adaptasyon çalışması yapılmamış hiçbir arı ırkının ithalatı yapılarak, bunların damızlık olarak kullanımı sonucunda ticari maksatla ana arı üretilemez.


Yetiştiriciliğin ana konusu saf ırk veya hibrit ana arı üretimi ise; sahip olunan materyalin ismine doğru olması temel kuraldır. Bunu temin için de; yatırımcı tarafından, Bakanlıkça belirlenecek bir Üniversiteden beyan edilen ırkın morfometrik ( bal arısı işci arılarında bacak ve kanatlardan Ruttner’in tanımlamış olduğu karakterler ölçülerek ve ayrışım fonksiyonu analizine tabi tutularak) ve genetik yöntemler ( bal arılarında DNA parmak izi analizi ve enzim elektroforezi yöntemi kullanılarak ) ile standart ırk özelliklerine benzerliğinin bilimsel rapor ile belgelenmesi zorunludur.

Ana arı üretiminde kullanılacak damızlık ana arıların saf ırktan olması büyük önem teşkil eder.

Erkek Arı Kolonilerinin Oluşturulması

Ana Arı üretiminde esas alınması gereken konulardan ,bir diğeride erkek arı kolonilerinin Oluşturulmasıdır,Ülkemiz sartlarında ,Akdeniz sahil seridi boyunca havaların erken ısınması ile birlikte,ana arı üreticilerin ve gezginci arıcılık yapanların bu bölgelere akın ettiği görülmektedir.

erkek arı
Erkek Arı

Ana Arı üretimi ortalama ilk aşılama zamanı Mart 15 dir bunun öncesinde yapılan aşılamalar hüsrana uğramakla beraber,O mevsımde erkek arının olmaması,ana arıların kalitesiz çıkmasına neden olmaktadır,Ana arı özelliğini ve kalitesini erkek arıdan almış olduğu sparmle kanıtlar.O bakımdan mart ayında yapacagımız aşılama için sonbahardan erkek arı kolonileri oluşturmamız gerekmektedir.Bahar ayında hazırlamış olduğumuz erkek arı çıtalarımızı rafa kaldırıp son bahar bakımını yaptıktan sonra ,Erkek arı koloni vasıflarını tasıyan damızlık ana arılarımızın ortasına koyup,tarih 1 ocak dedığı zaman o kolonilerin beslenmesi ve varroa ilaçlanması gerekmektedir.

erkek arı üretimi
Erkek Arı Üretimi

O tarihte attığımız erkek arı gözlerimiz Mart ayının Son haftasına cıkmış olması ve hava koşullarının elverişli olmasıyla beraber,Çiftleşmeye çıkan ana arıların Yeteri düzeyde erkek spermi almasına vesile olur.

Başlıca Tanımlar

  • Koloni : Ana arısı bulunan ve minimum10-14 bin adet işçi arısı bulunan arı ailesini
  • Arılık: Kolonilerin bir arada bulunduğu mekanı,
  • Banka Koloni : Ana arıların belirli bir süre tutulduğu koloniyi,
  • Ruşet Kovan: 3-5 çerçeveli küçük kovanı,
  • Ruşet Koloni ( Çekirdek Koloni ) : Ana arı memelerinin verildiği ve ana arıların ergin hale gelerek çiftleşmelerini sağlayan veya çiftleşmiş ana arıların bekletildiği küçük arı ailesini, (Ruşet koloniler minik ruşetler veya normal ölçülerde çerçeve alan ruşetler olabilir)
  • Çiftleştirme Kutusu (Ruşet kovan) :Çekirdek koloninin muhafaza edildiği kovancığı,
  • Bilimsel Rapor. Beyan edilen ırkın morfometrik ( bal arısı işci arılarında bacak ve kanatlardan Ruttner’in tanımlamış olduğu karakterler ölçülerek ve ayrışım fonksiyonu analizine tabi tutularak ) ve genetik yöntemler ( bal arılarında DNA parmak izi analizi ve enzim elektroforezi yöntemi kullanılarak ) ile standart ırk özelliklerine uygunluğunun Bakanlıkça belirlenecek bir Üniversite raporu ile belgelenmesini,
  • Saf Irk: Saf ırk arılar belirli bir arı ırkının tipik karakterini gösteren, birbirleri ile çiftleştiklerinde yavrular sürekli her kuşakta ana ve babanın, yani ana ve baba ırkının karakterini gösteren, en az 4 kuşak yetiştirmede hiçbir genetik değişiklik göstermeyen, izole bölgelerde döllenen veya suni tohumlama ile döllenen ana arılar ihtiva eden kolonileri,
  • Saf Irk Damızlık Koloni : Kullanma melezi ve hibrit ana arı üretiminde larva almak için bulundurulan, saf ırk veya saf hat kolonileri,
  • Saf Hat: Islah yöntemleri kullanılarak geliştirilmiş, genetik olarak özellikleri belirlenmiş stabil kolonileri,
  • Hibrit : İki ayrı ırkın veya iki ayrı eko tipin veya iki ayrı saf hattın, veya ayrı bir ırkla değişik ırktan bir saf hattın birbirleri ile melezlenmeleri sonucu meydana gelen melezleri,
  • Eko tip : Bir saf ırk bölgesinin içinde daha küçük lokal alanlarda bulunan, o bölgeye adapte olmuş saf ırkın bir alt gurubu olan ve kendi içinde çok yakın özellikler taşıyan kolonileri,
  • Kullanma Melezleri: Saf bir ırkın çiftleşmemiş (bakire) ana arısının yaşanılan coğrafi bölgede bulunan lokal kolonilerin erkek arıları ile döllendirilerek üretilen ana arıları,
  • Larva Transferi: Ana arı yumurtalarının çatladıktan sonra bir günlük larvaların 9mm çapındaki yapay ana arı yüksüklerine özel bir kaşıkla aktarma işlemini,
  • Başlatıcı Koloni : Damızlık ana arı larvasından transfer yapıldıktan sonra, ana arı yüksüklerinin toplu olarak yerleştirildiği ve 24-48 saat süre ile bu larvaları besleyen tekniğine göre hazırlanılmış ana arısız koloniyi,
  • Besleyici Koloni : Başlatıcı kolonide 1-2 gün beslenen ana arı larvalarının, ruşet kovana aktarılıncaya kadar 8-10 gün süreye kadar beslendiği koloniyi,
  • Çiftleştirme Bölgesi: Döllenecek ana arıların içinde bulunduğu ruşet kovan veya çiftleştirme kutularının ve erkek arı kolonilerinin yerleştirildiği mekanı,
  • İzole Bölge: Saf ırk veya hibrit ana arı üretilecek ise: sadece saf ırkın veya üretilecek hibritin baba hattını oluşturan kolonilerin bulunduğu çiftleştirme mekanı ve bu mekanın en az 15 km çevresindeki yabancı kolonilerden arındırılmış alanı,
  • Ana Arı Ojesi: Yılına göre değişik renklerde kullanılan bitkisel orijinli, ana arının sırtına nokta halinde özel boyama çubuğu kullanılarak uygulanan boyayı,
  • Ana Arı Numarası: Yıllara göre değişik renkte ve üzeri numaralı ve özel yapıştırıcısı vasıtasıyla ana arının sırtına yapıştırılan numaralı plakayı,
  • Ana Arı Nakliye Kafesi: Ana arının nakline yarayan tercihan kokusuz, budaksız kavak vb ağaçtan veya plastikten yapılıp, kek, ana arı ve bakıcı işçi arıların konulduğu iki bölmesi bulunan üzeri tel vb. malzeme ile kaplı iki ucu dairesel şekilde delinmiş kutuyu,
  • Kafes Teli: Ahşap nakliye kafesinin üzerinin kaplanmasında kullanılan lxl mm örgülü kokusuz, paslanmaz metali,
    Yapay Tohumlama: Çiftleşme olgunluğuna gelmiş ana arının alet altında yaklaşık 8-10 erkek arının spermi alınarak C02 ile bayıltıldıktan sonra yeteri kadar ( yaklaşık 8mm3 ) spermin ana arıya mikroskop altında enjekte edilmesini, (spermatheaca’da depolanan spermatozoid miktarının yeteri kadar yani yaklaşık 2-6 milyon düzeyinde olmasını )
  • Doğal Çiftleşme: Çiftleşme olgunluğuna gelmiş ana arının kovandan dışarıya belli bir yüksekliğe çıkıp havada 8-12 erkek arıyla çiftleşip kovana dönmesini, (spermatheaca’da depolanan spermatozoid miktarının yaklaşık 4-6 milyon düzeyinde olmasını )
  • Kek : Ana arı üretecek işletmelerin her türlü yayılıcı ve bulaşıcı hastalıktan özellikle de “Yavru Çürüklüğü” hastalıklarından ari olması şartı ve bunu belgelendirmeleri şartı ile; genelde muhtelif oranlarda pudra şekeri ile süzme balın karıştırılıp hamur kıvamında yoğrulmuş arı yiyeceğini,
  • Kovan: TS.3409 da tanımlanan taşınabilir arı ailesi barınağını,
    Temel Petek: TS 2906 da belirtilen kurallara uygun olarak, ham maddesi saf balmumu olan, mekanik olarak tekniğine göre, sterilize edilerek imal edilen levhaları,
  • Oğul: Çoğalma amacıyla arıların meydana getirdikleri yeni arı ailesini,
  • Sezon: Arıcılıkta üretim süresi olan (mart ve ekim ayları arası) zaman dilimini

Ana arı üretiminde kullanılacak çiftleştirme Kutuları

Ana arıları normal çerçeve boyutlarında ruşetlerde çiftleştirme için sistem kuran arıcılara sözüm yok.

Yüksek maliyete katlanabiliyorlar ise zaten başarmışlar demektir.

Ana arı çiftleştirme işlemini farklı daha küçük sistemlerde yapacağım diyenler için önerim…

Ülkemizdeki strafor çiftleştirme kutularının en iyisi İnci ana arı yetiştirme kutularıdır.

Sadece eleştirim ise yüksek edinme maliyeti ile arıcılara sunulmasıdır.

Düşük kâr marjı ve yüksek satış rakamı ile belki de aynı para kazanılır ama Türk arıcılığı kazanır.

Bir yanda bakıyorsunuz ekip olarak Türk arıcılığı için birşeyler yapmaya çalışır gibi gözükülüyor diğer yandan ise maliyet ile satış rakamı arasında çok yüksek marj ile çiftleştirme kutuları satıyorlar…

Hem kadro yapısına uygun boyutta hem besleme bölümlerinin uygunluğu hem kışlatılabilme şansı sunması hem de strafor dansitesi ile İnci kutular ülkemizde şu anda en iyi ana arı çiftleştirme kutusu denilebilir.

Straforun sıcak tutuşu ve bölgemizin nemli oluşu sebebiyle küçük mum güvesi konusunda yaz aylarında sorunlar yaşansa da hâlâ çiftleştirme sistemleri içerisinde en başarılı çiftleştirmeler bu kutularda gerçekleşiyor.

ana arı
ana arı

İlk oluşturma için değişik yöntemler elbette var ama yine en iyi yöntem 4 inci çerçevenin 1 büyük çerçeveye monte edilmesi ve güçlü kolonilere verilerek…

Hem bal hem polen hem de yavru açısından gerekli unsurlara kavuşması sağlanır.

Arı temini de yine aynı yerden çok kolaylıkla sağlanır.

Hiçbir zaman ama hiçbir zaman…

Çiftleştirme kutusunda açık yavru bitmemelidir.

Kadro zafiyeti hiç olmamalıdır.

Hiçbir zaman katı ya da sıvı besleme yapmadan bırakılamaz. Sürekli Besleme başarının en önemli şartıdır.

Çiftleştirme kutularında görülen aksaklık giderilmeden amannnn idare eder tavrı ile başarılı olunamaz.

ana arı
Ana arı

Çerçeve küçüklüğü yanında koloninin de küçük olması sebebiyle çiftleşen ve yumurtlayan ana arıların çok kısa sürede dolduracağı gerçeği de vardır. 

İşte bir çok sebepten dolayı ana arı çiftleştirme sistemleri bebek gibi bakım ister. 

Bu bebek bakımından kaçınıyorsak eğer. 

Daha büyük boyutlu çerçevelerden oluşan ana arı sistemleri kurulmalı ya da normal çerçeve boyutlarında ruşetler yüksek maliyete rağmen kullanılmalıdır.

Fakat unutmamak gerekir ki ana arı çiftleştirme kutusunun büyüklüğü değil nitelikli olması önemlidir.

Türkiye’de ana arı üretiminde en yaygın kullanılan iki çeşit kutu resimleri

Ana arı yetiştiriciliği için kullanılan kutuların danstisinin yüksek olması kışlatmaya uygun hale getirilecek koloniler oluşturur,90 Danstie ideal bir baskıdır.

Ana Arı Çiftleştirme Kutu Fiyatları için iletişime geçiniz.

tarihinde yayınlandı Yorum yapın

Ana Arı

Ana Arı Üretimi ve Önemi

Arı ömrünün çok kısa oluşu, doğadaki kaynakların zamanında ve en iyi şekilde değerlendirilmesini gerektirir. Polen kaynaklarının bol olduğu ilkbahar aylarında koloni gelişmesini tamamlayabilmeli, nektar akış döneminde de yeterli bal toplayabilmelidir. Verimli ve kazançlı bir arıcılık için oluşması gereken bu şartlar direkt olarak koloninin sahip olduğu ana arının genetik ve fiziksel özelliklerine bağlıdır.

On binlerce işçi arı ve gerektiği kadar erkek arı bulunan kolonide tek başına bulunan ana arı, koloninin bütün gelişme ve verimliliğine yön verir. Bu nedenle ana arı yetiştiriciliği ve kullanımı teknik arıcılıkta büyük önem taşır. Yetiştirilsin veya satın alınsın, kolonide genç ve kaliteli ana arı https://www.anaarilar.com/ana-ari-sparisi/bulundurulması ve bunun sonucunda güçlü kolonilerle çalışılması ekonomik arıcılık için bir zorunluluktur.

Ana Arının Kalitesine Etki Eden Faktörler

Aynı arılıkta tutulan aynı ırka mensup koloniler eşit koşullarda aynı performansı göstermeyebilirler. Bu durumda verimsiz olan koloniler herhangi bir hastalık taşımıyorlarsa verimsizliğin nedeni doğrudan ana arı ile ilgilidir. Bu durumda ana arı ya yaşlı ya da kalitesizdir. Ana arı yetiştiriciliğinde kaliteli ana arı elde edilebilmesi için aşağıdaki kurallara dikkat edilmesi gerekir.

1. Larva Yaşı

Döllü yumurtadan oluşan ana arı ve işçi arı birbirinden çok farklı özellikler gösterirler. Bunun tek nedeni ana arı olacak larvanın işçi arı olacak larvaya göre daha ilk andan itibaren sürekli daha zengin ve daha sık arı sütü ile beslenmesidir. Bu nedenle transfer edilecek larvanın mümkün olduğunca genç olması, başka bir ifadeyle işçi arı olmaya yönelik beslenmemiş olması gerekmektedir. Larvanın yaşı büyüdükçe ana arının kalitesi düşmektedir. 12-24 saatlik larvalar transfer için en uygun larvalardır. 24 saatten daha yaşlı larvaların transfer edilmesi durumunda ana arının kalitesi yanında larva kabul oranı da düşmektedir.

2. Başlatıcı ve Bitirici Kolonilerin Durumu

Ana arı yetiştiriciliğinde kullanılan başlatıcı ve bitirici koloniler yeterince güçlü olmalı, bol miktarda arı sütü salgılayacak genç işçi arı ve polen içermelidir. Polen, genç işçi arıların arı sütü üretebilmeleri için gerekli maddedir.

black-queen

3. Yetiştirme ve Çiftleşme Dönemi

Ana arının ilkbaharla sonbahar arasındaki dönemde yetiştirilebilmesine karşın, en uygun dönem, nektar ve polen üretiminin en bol olduğu zamandır. Ana arının üretildiği dönemde nektar ve polen üretiminin yeterli ve dengeli olması; ana arı hücrelerine daha bol arı sütü bırakılmasına ve oğul dönemi devam ettiği için doğal çoğalma içgüdüsünün değerlendirilmesine neden olur. Ayrıca, bu dönemde erkek arıların aktif ve bol oluşları iyi bir fırsattır.

Ana Arı Üretimi

Ana Arı üretimi, üretimle ilgili işlerin sırasıyla ve zamanında yapılmasını gerektirir. Başlatıcı kolonilerin hazırlanmasından itibaren yumurtlamaya başlayan bir ana arının üretimi yaklaşık 1 aylık bir zaman gerektirir. Ana arı üretim kapasitesini etkileyen en önemli faktör çiftleştirme kutularının sayısıdır. Mayıs-Eylül ayları arasındaki üretim döneminde her bir çiftleştirme kutusu için 4-5 adet ana arı üretilebilir. Örneğin 100 adet çiftleştirme kutusuna sahip ticari ana arı üretim işletmesi 1 yılı kapsayan üretim döneminde 400-500 adet ana arı üretip satabilir. Bu sayıya ulaşabilmek için aşağıda verilen işlerin aksatılmadan yapılması zorunludur. Ana arı üretimi zor bir iş olmamakla birlikte plan ve program gerektiren bir iştir.

1. Damızlıkların Seçimi ve Hazırlanması

Damızlık olarak kullanılacak ana arılar, ait olduğu ırkın tüm özelliklerini belirgin bir şekilde göstermeli ve gerekli seleksiyon aşamalarından geçmiş olmalıdırlar. Ticari ana arı üretimi yapan kuruluşlar, üretimlerini damızlık değeri taşıyan ve nesilleri test edilmiş, tercihen damızlık sertifikası almış ana arılardan yapmalıdırlar. Sertifikalı damızlık ana arılar, ya yapay tohumlanmış ya da izole çiftleştirme alanlarında çiftleştirilmiş olmalıdır. Arıcı şartlarında damızlık koloni temin edilemediği taktirde en basit olarak; ilkbahar gelişme hızı yüksek, önceki yıllarda en çok balı üreten, oğul vermeyen, hiçbir zaman hastalığa yakalanmamış, sakin ve uysal mizaçlı koloniler damızlık olarak kullanılabilir. Damızlık kolonilere, transferden 4-5 gün önce uygun renkte kabarmış petek verilerek aşılamanın yapılacağı gün istenen yaşta larva bulunması sağlanır.

2. Başlatıcı Kolonilerin Hazırlanması

En az 15 arılı çerçeveye ulaşan iyi gelişme göstermiş koloniler seçilir. Bunların ana arısı, transferden 4-5 gün önce alınıp ana arısız bırakılır. Larva transferinin yapılacağı günün sabahında fazla çerçeveler çıkartılıp kolonideki arı yoğunluğu artırılır, kolonide üretilen doğal ana arı hücreleri bozulur ve çerçeve düzenlemesi yapılır. Bu koloniler, üretimde kullanıldığı sürece sürekli şurupla beslenir, genç işçi arı veya çıkmak üzere olan kapalı yavru ile takviye edilir. Başlatıcı koloni olarak, bol miktarda genç işçi arıların toplandığı polen ve bal bulunduran 2-3 petekli bir oğul kutusu da kullanılabilir.

3. Temel Ana Arı Yüksüklerin Hazırlanması

Teknik ana arı yetiştiriciliğinde larvaların yerleştirileceği temel ana arı hücreleri (yüksük) saf bal mumundan yapay olarak hazırlanmaktadır. Parlak renkte, kokusuz saf bal mumu çift cidarlı eritme kabında eritilir. Su içerisinde bekletilerek suya doyurulmuş yüksük kalıbı önce suya sonra erimiş bal mumuna ve sonra tekrar suya batırılarak elde edilen yüksükler bir çıta üzerine erimiş balmumu yardımıyla monte edilir. Elde edilen yüksükler 10-11 mm derinlikte ve 9-10 mm çapında olmalıdır. Çıtada 15-20 adet yüksük bulunur ve bu çıtalardan bir çerçeveye üç adet takılarak bu iş için özel hazırlanmış olan bir çerçevede 45-60 adet yüksük bulunması sağlanır. Ana arı üretiminde saf balmumundan yapılmış temel yüksükler kullanıldığı gibi bu amaç için üretilmiş plastik olanlar da kullanılabilir.

4. Larva Transferi

Damızlık kovandan, 6-12 saat yaşlı larvalı çerçeve seçilir. Bir fırça yardımı ile arıları kovan içerisine dökülerek temizlenir. Çerçevenin şiddetle silkelenmesi durumunda günlük balın larva üzerine akmasına neden olunacağından bu işlemden kaçınılmalıdır.

Seçilen çerçeve rüzgar ve direkt güneş ışınlarından korunarak kısa sürede aşılama yerine (transfer odasına) getirilir. Transfer odası kovan içi şartlarına benzer olarak 30-33 o C ısı ve %60-70 nem içermelidir. Uygun yaşlı larvalar, hücrelerden transfer kaşıkçığı yardımıyla alınır ve önceden hazırlanmış olan yapay yüksüklere yerleştirilir. Bu işlemi yaparken dikkat edilecek en önemli husus, larvanın zedelenmeden alınıp yüksüğe bırakılmasıdır.

Larva transferi zor bir işlem gibi görünse de bu konuda çalışan kişiler zamanla tecrübe kazanarak bu işlemi kolaylıkla yapabilirler. Böylece hem larva tutma oranlarında artış sağlarlar hem de belirli bir sürede daha çok sayıda aşılama yapma melekesi kazanırlar. Ayrıca, özellikle başlatıcı kolonilerin ilk kullanım dönemlerinde, yapay yüksüklerin bu kolonilerde bir gün süreyle bekletilmesi ve aşılama öncesi yüksüklere sulandırılmış taze arı sütü uygulaması tutma oranlarını olumlu yönde etkilemektedir.

5. Aşılı Yüksüklerin Başlatıcı Kolonilere Verilmesi

Bir başlatıcı koloniye verilecek 45-60 adet larva transferi tamamlandığında aşılı yüksükler bekletilmeden başlatıcı kolonilere verilir. Larva transferinden 4-5 gün önce ana arısı alınmış ve birkaç saat önce de çerçeve düzenlemesi yapılmış başlatıcı kolonide, larva transfer edilen çerçeve, bir yanında açık yavrulu diğer yanında polenli iki çerçeve arasında koloninin ortasına verilir. Başlatıcı kolonideki diğer açık yavrulu petekler transfer edilen larvaların daha iyi bakılabilmesi için çıkartılmış olmalıdır. Bu kolonideki polenli petekler genç işçi arıların arı sütü üretebilmeleri, açık yavrulu petek de genç işçi arıların larva transferi yapılan çerçevenin konulduğu yere toplanmaları için gereklidir. Başlatıcı kolonideki diğer çerçeveler ise kapalı yavrulu, ballı ve polenli olmalıdır. Sürekli üretimlerde her larva transferinden önce bu düzen sağlanmalıdır.

Başlatıcı kolonideki genç işçi arının bolluğu ve çerçeve düzeni hem larva tutma oranını hem de üretilecek ana arı kalitesini doğrudan etkiler. Ayrıca, sürekli üretimlerde kolonide genç işçi arı populasyonunun devamı için 5-6 günde bir kolonideki ilk düzenin sağlanması yönünden yeni çerçeveler verilip amaç dışı kalan fazla çerçeveler çıkarılmalıdır.


6. Bitirici Kolonilerin Hazırlanması ve Kullanılması

Aşılı yüksükler, çiftleştirme kolonilerine dağıtılacağı güne kadar başlatıcı kolonilerde tutulabilirler. Ancak bu, büyük çapta üretim yapılan işletmelerde ekonomik olmayacağı gibi uzun süreli kullanımlarda yetiştirilen ana arının kalitesini de olumsuz yönde etkileyebilir. Bu nedenle sürekli ana arı üretimi için başlatıcı kolonilerde kabulü sağlanan ana arı hücreleri, başlatıcı koloniye verilişinden 1-2 gün sonra, ana arısı ızgara ile kuluçkalığa hapsedilmiş 16-18 arılı çerçeveli güçlü kolonilerin üst katına aktarılır. Bu katta ballı, bol miktarda genç işçi arı, polenli ve kapalı yavrulu çerçeveler bulunmalıdır. Her hafta alt katla üst kat arasında düzen sağlama açısından çerçeve değiştirmesi yapılmalıdır. Başlangıç kolonisinde bitirici koloniye aktarılan transfer çerçevesinin yerine yenisi konur ve üretim süreklilik kazanır. Bitirici kolonilere aktarılan larvaların bu dönemden sonraki beslenme ve bakımları bu kolonilerde sağlanır.

7. Çiftleştirme Kutularının Hazırlanması ve Kullanılması

Transferden sonraki 10. günde kapalı durumdaki ana arı hücreleri bulundukları çıtalardan ayrılarak 1 gün önceden hazırlanmış çiftleştirme kolonilere dağıtılırlar. Çiftleştirme kolonilerinin oluşumunda farklı kovan tipleri kullanılmaktadır. Bunlar standart kovanların üçe-dörde bölünmüş olanları veya ahşap ya da tecritli malzemeden yapılan küçük çiftleştirme kutularıdır.

Çevreyi tanıma ve çiftleşme uçuşundan dönen ana arıların kendi kutularına dönebilmeleri için bu kutuların giriş delikleri farklı yönlere bakmalı ve geniş bir alana yerleştirilmelidirler. Ana arıya işaret olması yönünden çiftleştirme kutularının ön tarafları farklı şekillerde farklı renklerle boyanır. Üretim sezonunun başlangıcında oluşturulan bu çiftleştirme kolonilerinin sürekliliği her bir ana arının ürettiği yavrularla sağlanır ve böylece bütün sezon boyunca kullanılabilirler.

Çiftleşme sonrası yumurtlamaya başlayan ana arı, ilk işçi arı yavru gözleri kapanana kadar 2-3 haftalık süre ile çiftleştirme kolonisinde yumurtlamaya devam ettirilir. Bu süre sonunda ana arılar satılarak bunların yerine çıkmak üzere olan yeni ana arı hücreleri verilir. Ana arı hücrelerinin bulundukları çıtalardan alınmasında ve dağıtılmasında dikkatli davranılmalı, hücreler bu işlemler sırasında çıtadaki konumunda dağıtılmalı ve ters çevrilmemelidir. Ana arı hücrelerinin çiftleştirme kolonilerine verilmesinin ardından, transfer edilen larvanın yaşına bağlı olarak 2-3 gün sonra ana arılar çıkar. Ana arı hücrelerinin çiftleştirme kolonilerine verilişinden 4-5 gün sonra yapılacak kontrollerde ana arı çıkmayan hücreler ya da işçi arılarca bozulmuş hücreler görülebilir. Bu durumda yeni hücreler verilmelidir.

8. Ana Arıların Çiftleşmesi

Çiftleşme kutularında çıkışlarını gerçekleştiren ana arılar 2-3 günlük olduklarında çevreyi tanıma uçuşu yaparlar ve daha sonraki 2-3 gün içinde de çiftleşme uçuşuna çıkarlar. Çiftleşme “Erkek Arı Toplanma Alanı” olarak adlandırılan özel bir alanda, havada 10-30 metre yükseklikte uçarken gerçekleşir. Erkek Arı Toplanma Alanına ulaşan ana arı salgıladığı seks feromonu ve görme yoluyla erkek arılarca keşfedilir. Sayısı, 6-20 arasında değişebilen erkek arı ile çiftleşen ana arı kendi kolonisine (çiftleşme kutusuna) dönerek 3-5 gün sonra yumurtlamaya başlar. Ana arıyla çiftleşen erkek arılar çiftleşme sonrası ölürler. Ana arı, erkek arı toplanma bölgesinde yeterli sayıda erkek arı bulunmayışı ve olumsuz iklim şartları altında yeterli sayıda erkek arı ile çiftleşemezse aynı günde veya takip eden günlerde 1-2 kez daha çiftleşme uçuşuna çıkabilir.

Çıkıştan itibaren 20 gün içinde çiftleşmeyen ana arılar çiftleşme isteğini kaybederek dölsüz yumurta yumurtlamaya başlarlar ki artık bundan sonra çiftleşme gerçekleşmez. Çiftleşmenin kontrol altına alınması, ya en az 8-10 km yarı çaplı izole bölgeler ya da yapay tohumlama ile sağlanır.

9. Ana Arıların Yapay Tohumlanması

Teknik arıcılıkta, yapay tohumlama yapılabilmektedir. Bu uygulamada, damızlık değer taşıma gibi özel öneme sahip kolonilere ait erkek arılardan toplanan spermler laboratuar ortamında, yapay dölleme cihazı ile mikroskop altında özel bir amaç için yetiştirilen ana arıya enjekte edilir. Ana arıların yapay tohumlanması zor bir işlem olmamakla birlikte, yetenek ve tecrübe isteyen bir iştir. Bu uygulama üretim materyali olarak kullanılacak ana arı üretiminden ziyade araştırma ve ıslah çalışmalarında saf ırk ya da hibrit elde etmede çiftleşmenin kontrol altında alınması amacıyla yapılmaktadır.

10. Ana Arı nın Üretim Kolonilerine Verilmesi

Çiftleştirme kutularında yumurtlamaya başlayan ana arıların buralardan alınıp satılması veya başka yolla değerlendirilmesi sürekli üretimlerde bir zorunluluktur. Yumurtlayan ana arıların diğer kolonilere verilmesinde en önemli işlem, öncelikle koloninin hazır hale getirilmesidir. Bunun için ana arının verileceği kolonide döllü veya dölsüz ana arı ya da ana arı hücresi bulunmamalıdır.

Ana arının verileceği kolonideki eski ana arı imha edildikten bir gün sonra ana arının bulunduğu kafes yavrulu iki çerçeve arasına havalandırma ve besleme delikleri ön ve arka tarafa bakacak şekilde yerleştirilir. Ertesi gün kek haznesinin bulunduğu taraftaki çıkış deliği açılarak arıların keki yiyerek ana arıyı çıkarmaları sağlanır. Bundan sonra kovan açılıp fazlaca kurcalanmamalı, ancak 2-3 gün sonra ana arı ve yumurta kontrolü yapılmalıdır.

Teknik arıcılıkta yumurtlayan hazır ana arı kullanılması ana arı kayıplarında ya da yapay oğullara ana arı kazandırılmasında önemli avantajlar sağlar. Ana arıların yumurtlamaya başlamalarında 25-30 gün gibi zaman kazanılması, koloninin kendisinin çıkardığı ana arının çiftleşememesi riskini ortadan kaldırması ve orijini belli materyal kazanılmış olması bu avantajlardan bazılarıdır. Ancak, önemli avantajlarına rağmen arıcılarımız arasında hazır ana arı kullanma alışkanlığı yeterince yaygın değildir.